Son Dəqiqə

Bu gün, 12:40 - Sərt karantin günlərində işləməyəcək yerlərin - TAM SİYAHISI

Bu gün, 12:36 - Bu qaydaları pozanlar məsuliyyətə cəlb ediləcəklər - XƏBƏRDARLIQ

Bu gün, 12:33 - Sabahdan Bakı metrosu fəaliyyətini dayandırır - Avtobuslar da işləməyəcək

Bu gün, 12:09 - Polis karantini pozan sürücüləri necə tapacaq? - AÇIQLAMA

Bu gün, 12:05 - Xüsusi karantin rejimi 20 iyul saat 06:00-dək uzadılır

Bu gün, 11:57 - Saatlıda camaat çıxılmaz vəziyyətdə... - GİLEY

Bu gün, 11:53 - Növbəti HƏDƏF: Siraqəddin Cabbarov... - İDDİA

Bu gün, 11:49 - Beyləqanda qaçqınları eşidən yoxdur... - GİLEY

Bu gün, 11:33 - Səhiyyə Nazirliyinin sevimli şirkəti 4,8 milyard vergi borcunu dövlətə ödəyibmi? – Tükürpədici faktlar…

Dünən, 10:49 - 2 iyul Azərbaycanda Polis Günüdür

1-07-2020, 10:07 - Azərbaycanda benzin bahalaşdı

1-07-2020, 09:12 - İyulun ilk günündə hava necə olacaq? - PROQNOZ

30-06-2020, 13:22 - Deputatlar tətilə yollandılar

30-06-2020, 11:28 - “Eşşək” ləqəbli deputatın oğlu da koronavirusa yoluxdu?..-FOTO

30-06-2020, 11:17 - "Bahar enerji"də ÖZBAŞINALIQ DAVAM EDİR... - GİLEY

30-06-2020, 11:16 - AKİA fermerlərin dostudur, ya qənimi?.. - Reallıq odur ki...

30-06-2020, 11:14 - "AZAL biletləri özəl turizm şirkətlərinin əli ilə satır, biletlər "qara bazar"dadır" - NARAZILIQ...

30-06-2020, 10:27 - Prezident uşaqlara energetik içkilər satanların cəzalandırılması barədə qanunu imzaladı

30-06-2020, 09:49 - Viruslu xəstələr kanalizasiyası Kür çayı olan şəhərə aparılacaq… – KORONAVİRUSLU XƏSTƏLƏRİN SAYI DAHA DA ARTA BİLƏR

30-06-2020, 09:45 - Əbülfəs Qarayevin işlədiyi dövr YOXLANILIR - Keçmiş nazir HƏBS OLUNUR?XLANILIR - Keçmiş nazir HƏBS OLUNUR?

30-06-2020, 09:43 - “Polat Yol Yapı”-nın çəkdiyi Şəki-Qax yolu vaxtından əvvəl niyə dağılır? - İTTİHAM

30-06-2020, 09:14 - İyunun son gününün hava proqnozu

29-06-2020, 14:59 - SMS icazə ilə bağlı daha bir yenilik - Limit qoyuldu

29-06-2020, 14:53 - Prezident və birinci xanım İçərişəhərdə - Foto

29-06-2020, 14:51 - Maskaya görə cərimələr ikiqat artırıldı

29-06-2020, 12:31 - Bu gün cərimələrlə bağlı rəsmi qərar veriləcək

29-06-2020, 12:24 - Abşeron Şərab”ın Rusiyada Azərbaycan əleyhinə fəaliyyəti – Milli brendlər necə hörmətdən salınır?

29-06-2020, 12:14 - İnsanlara niyə çip taxmaq istəyirlər? – İnanılmaz səbəblər

GundelikXeber
 Valyuta məzənnəsi

Şirkətlər səhmdar cəmiyyət kimi fəaliyyətə niyə maraq göstərmir?

Tarix:5-06-2020, 15:55

Şirkətlər səhmdar cəmiyyət kimi fəaliyyətə niyə maraq göstərmir?Biznes subyektlərinin fəaliyyətində müxtəlif hüquqi formalar var ki, bunlardan biri də səhmdar cəmiyyətidir. Səhmdar cəmiyyət digər təşkilati-hüquqi kommersiya fəaliyyəti formaları ilə müqayisədə kapitalların birləşməsi prosesinin məhdudiyyətsizliyi, səhmdarın şəxsi riski seçməsi, kapital birləşməsinin daha davamlı formasını təqdim etməsi, qoyulmuş kapitalı asanlıqla geri qaytarmaq imkanının olması, gəlirin əldə edilməsinin bir çox formalarının mövcudluğu kimi bir sıra üstünlüklərə malikdir.

Lakin Azərbaycanda səhmdarlar müəyyən səbəblərdən ASC-dən daha çox MMC kimi fəaliyyət göstərməyə üstünlük verirlər. Məsələn, Auditorlar Palatasının 2019-cu ilə dair hesabatında həmin ildə məcburi audit subyekti olan MMC-lərin sayı 43 min 408 olaraq göstərildiyi halda, ASC-lərin sayı 1 min 163 olaraq qeyd edilib.

İqtisadçı-ekspert Cəfər İbrahimli “Report”a verdiyi açıqlamada sahibkarların hüquqi forma olaraq ASC-lərə maraq göstərməməsinin səbəblərini izah edib:

“Qanunvericilikdə ASC-nin idarəedilməsi və qurulması üzrə əlavə şərtlər var. Bu şərtlərə səhmlərin emissiya olunması, yerləşdirilməsi, Milli Depozit Mərkəzində saxlanılması və digər məsələlər daxildir. Bunların isə hamısı əlavə xərc yaradır. Əvvəllər səhmdar cəmiyyətlərin fəaliyyətinə nəzarəti Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatası həyata keçirirdi, indi isə bu səlahiyyət Mərkəzi Bankdadır. ASC-lərin qarşısında MMC-lərdən fərqli olaraq hesabatlarını təsdiq elətdirmə, hesabatlılığın açıq yönümlü olması, qanunvericiliyin tələblərinə uyğun icraçı seçilməsi və sənədləşmə məsələləri kimi tələblər var.

ASC daha çox geniş kütlələri maraqlandırdığı üçün şirkətini ASC şəklində formalaşdıran səhmdar onun şərtlərinə də qatlanmalıdır. Bu tələblərlə bağlı olaraq ASC-lərin bir qədər idarəetmə çətinliyi və xərcləri var. Bu çətinlik və ya xərcləri öhdələrinə götürmək istəməyən şirkətlər ASC kimi fəaliyyət göstərməyə çox da maraq göstərmirlər. MMC-də isə bu məsələ və problemlər yoxdur. MMC-də payların dəyişdirilməsi, kapital artımı məsələləri çox qısa bir müddətdə heç bir inzibati hesabatlılığa və ya icazəyə ehtiyac olmadan həll oluna bilir. Odur ki, şirkətlər daha çox MMC-lər kimi formalaşır. ASC-lər olduqca məhdud saydadır. Hazırda Azərbaycandakı ASC-lərin böyük əksəriyyəti dövlətin özəlləşdirməsindən sonra əmələ gələn şirkətlərdir. Bundan əlavə, Mülki Məcəlləyə dəyişiklik edilərək maliyyə sahəsində fəaliyyət göstərən şirkətlərin səhmdar cəmiyyət olma tələbi ortaya qoyuldu. 2000-ci illərdən etibarən o şirkətlər ASC-yə çevrildilər. Son dönəmdə maliyyə sektorunda ASC olmasa da, bu, yenə də qanunvericiliyin tələbi idi. Əslində? əvvəllər Azərbaycanda banklar MMC kimi qurulmuşdu”.

C.İbrahimli ASC kimi fəaliyyət göstərməyin üstünlüklərini də sadalayıb:

“Mən müəssisələrin kooparativ ideaəetmə standartlarına cavab verməsini və böyük şirkətə çevrilməsini istəyən səhmdarların çox sayda ortaqlarla bir sinerji yaradaraq ASC kim fəaliyyət göstərməsinin tərəfdarıyam. Bu mənim biznesə şəxsi baxışım və biznesi idarəetmə anlayışımdır. Nəzərə alaq ki, ASC-nin özünəməxsus müsbət tərəfləri və üstünlükləri var. Əvvəla, səhmdar cəmiyyətin səhmlərinin pay dəyişməsi və açıq bazara çıxmaqla minlərlə insanı cəlb etməsi ilə uzunmüddətli kapital cəlb etmə imkanınız daha geniş olur. ASC yaradan səhmdarın bir anda minlərlə insanın kapitalını cəlb edərək daha böyük investisiyalı şirkət formalaşdırmaq imkanı mövcuddur. MMC-də isə belə bir üstünlük yoxdur. Digər tərəfdən, iş adamı şirkətini qeyd edilən parametrlərlə idarə etdikdə ASC-nin səhmlərinin birjalarda qiyməti formalaşır və gündən-günə dəyişir.

ASC-nin səhmlərinn yaxşı idarəetmə nəticəsində çox ciddi şəkildə yüksəlməsi mümkündür. Bu isə ilkin investor və ya iş adamının düzgün idarəetmə nəticəsində səhmlərinin dəyərinin artması ilə kapital və gəlirinin artırılması üçün yaxşı variantdır. MMC-də səhmdar bu üstünlükdən də məhrum olur. MMC-də sizin payınızın qiyməti bilinmir və payınızın bazarda işləmə mexanizmi olmur. Bazarda MMC-nin paylarının qiymətini müəyyənləşdirmək çətin məsələdir. Bunu yalnız xüsusi audit və qiymətləndirmə ilə etmək mümkündür. Bir də mənə görə biznesdə səhmdar cəmiyyətin ən vacib üstünlüyü odur ki, sizin səhmlərinizin mətbuat və televiziya üzərindən reklam olunması gündə milyonlarla insanın sizin paylarınızın qiymətlərini bilməsi deməkdir. MMC-də isə belə bir reklam imkanı yoxdur. MMC ASC-dən böyük ola bilər, amma onun paylarının qiyməti barədə şirkətin saytında, birjada və ya başqa bir yerdə məlumat getmir. Amma ASC haqqında dünyanın hər yerində açıq birjalarda ciddi məlumat axını təmin olunur. Bu isə şirkətin perspektivliyini daha da artırır”.

Oxunub: 3

XƏBƏR LENTİ
Bu gün, 12:40 Sərt karantin günlərində işləməyəcək yerlərin - TAM SİYAHISI
Bu gün, 12:36 Bu qaydaları pozanlar məsuliyyətə cəlb ediləcəklər - XƏBƏRDARLIQ
Bu gün, 12:33 Sabahdan Bakı metrosu fəaliyyətini dayandırır - Avtobuslar da işləməyəcək
Bu gün, 12:09 Polis karantini pozan sürücüləri necə tapacaq? - AÇIQLAMA
Bu gün, 12:05 Xüsusi karantin rejimi 20 iyul saat 06:00-dək uzadılır
Bu gün, 11:57 Saatlıda camaat çıxılmaz vəziyyətdə... - GİLEY
Bu gün, 11:53 Növbəti HƏDƏF: Siraqəddin Cabbarov... - İDDİA
Bu gün, 11:49 Beyləqanda qaçqınları eşidən yoxdur... - GİLEY
Bu gün, 11:33 Səhiyyə Nazirliyinin sevimli şirkəti 4,8 milyard vergi borcunu dövlətə ödəyibmi? – Tükürpədici faktlar…
Dünən, 10:49 2 iyul Azərbaycanda Polis Günüdür
1-07-2020, 10:07 Azərbaycanda benzin bahalaşdı
1-07-2020, 09:12 İyulun ilk günündə hava necə olacaq? - PROQNOZ
30-06-2020, 13:22 Deputatlar tətilə yollandılar
30-06-2020, 11:28 “Eşşək” ləqəbli deputatın oğlu da koronavirusa yoluxdu?..-FOTO
30-06-2020, 11:17 "Bahar enerji"də ÖZBAŞINALIQ DAVAM EDİR... - GİLEY
30-06-2020, 11:16 AKİA fermerlərin dostudur, ya qənimi?.. - Reallıq odur ki...
30-06-2020, 11:14 "AZAL biletləri özəl turizm şirkətlərinin əli ilə satır, biletlər "qara bazar"dadır" - NARAZILIQ...
30-06-2020, 10:27 Prezident uşaqlara energetik içkilər satanların cəzalandırılması barədə qanunu imzaladı
30-06-2020, 09:49 Viruslu xəstələr kanalizasiyası Kür çayı olan şəhərə aparılacaq… – KORONAVİRUSLU XƏSTƏLƏRİN SAYI DAHA DA ARTA BİLƏR